လူထုေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က အျငင္းပြားဖြယ္ရာ ဧရာဝတီျမစ္ ညာဘက္တြင္ တည္ေဆာက္ေနေသာ ေရကာတာမ်ားေၾကာင့္ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ႏွင့္ အျခားဆိုးက်ဳိးမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး စိုးရိမ္ေၾကာင္း ပထမဆံုးအႀကိမ္ ထုတ္ေဖာ္ ေျပာဆိုလိုက္သည္။
ဆည္စီမံကိန္းမ်ားေၾကာင့္ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအင္ ထုတ္လုပ္ႏိုင္မည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း ျမစ္ေၾကာင္း ျပတ္ေတာက္ျခင္း၊ ေရတိုက္စားမႈႏႈန္း ျမင့္မားျခင္း၊ ေရစီးအားနည္းျခင္း၊ စီမံကိန္း ေဆာက္လုပ္ရာမွ က်န္ရွိႏုိင္သည့္ ဓာတု ဓာတ္ပစၥည္း မ်ား ပိုမိုစုစည္းကာ ဆည္လႊတ္ေရတြင္ ပါဝင္ႏုိင္ျခင္းတို႔ေၾကာင့္ စိုးရိမ္စရာျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း “ဧရာဝတီ အတြက္ ပန္ၾကားခ်က္” အမည္ျဖင့္ ၾကာသပေတးေန႔က ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္လိုက္သည္။
“စနစ္က်ေသာ စီမံကိန္းမ်ား ကင္းမဲ့မႈ၊ ထိန္းသိမ္းမႈဆိုင္ရာ ဥပေဒမ်ားကို လိုက္နာရန္ ပ်က္ကြက္မႈႏွင့္ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ဆုိင္ရာ အသိပညာႏွင့္ ဗဟုသုတ အားနည္းျခင္းတုိ႔သည္ ျပႆနာေပါင္းစံုကို ျဖစ္ေပၚေစခဲ့ပါသည္” ဟုလည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိုယ္တုိင္ လက္မွတ္ထိုးထားသည့္ ပန္ၾကားလႊာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
ျမစ္ဆံုေရကာတာ စီမံကိန္း အစပ်ဳိးစဥ္ကပင္ ျမန္မာအစိုးရ အဆက္ဆက္က မိမိတု႔ိ၏ အက်ဳိးစီးပြားကို ကာကြယ္ျမႇင့္တင္ရန္ ပ်က္ကြက္ခဲ့သည္ဟု ကခ်င္အမ်ဳိးသားတို႔၏ ခံယူခ်က္မ်ား ပိုမိုနက္႐ႈိင္းလာခဲ့သည္ ဟုလည္း သူက သတိေပးထားသည္။
ဧရာဝတီ၊ ေမခ၊ မလိချမစ္ေၾကာင္း တေလွ်ာက္ရွိ ျမစ္ဆံု၊ ခ်ီေဖြ၊ ခ်ီေဖြငယ္၊ ေခါင္လံဖူး၊ ပရွီး၊ ဖီေဇာ၊ လဇာ၊ လကင္ ေဒသမ်ားတြင္ ေရကာတာ ၈ ခု တည္ေဆာက္မည္ ျဖစ္ကာ အမ်ားဆံုး ၆,၀၀၀ မဂၢါဝပ္မွ အနည္းဆံုး ၁,၄၀၀ မဂၢါဝပ္ စုစုေပါင္း ၁၃,၃၆၀ မဂၢါဝပ္ ထုတ္လုပ္မည္ဟု ဌာနဆိုင္ရာ ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ပါရွိသည္။
ေရအားလွ်ပ္စစ္ မီဂါဝပ္ ၃,၆ဝဝ ထုတ္လႊတ္ေပးႏိုင္မည့္ “ျမစ္ဆံု ေရကာတာ စီမံကိန္း” အရ ေမချမစ္ အပိုင္းတြင္ ေရကာတာ ၅ ခု၊ မလိချမစ္မွာ ၂ ခု ပိတ္ရမည္ ျဖစ္သည္ဟု ပတ္ဝန္းက်င္ ေစာင့္ေရွာက္ေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားက ေျပာသည္။
ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး ပညာရွင္မ်ား၊ တက္ၾကြ လႈပ္ရွားသူမ်ား၊ ဆည္ေၾကာင့္ အက်ဳိးယုတ္ရမည့္ ေဒသခံမ်ားက ဝိုင္းဝန္း ကန္႔ကြက္ေနသည့္ ၾကားမွပင္ စီမံကိန္းကို ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္မွစ၍ ေအးရွားေဝါလ္ ကုမၸဏီႏွင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏံွမႈ ေကာ္ပိုေရးရွင္း - CPI တို႔က တာဝန္ယူ ေဆာက္လုပ္ေနျခင္း ျဖစ္သည္။
ယင္းအျပင္ စီမံကိန္းေၾကာင့္ ေရႊ႕ေျပာင္းေပးခဲ့ရသည့္ ရြာ ၆၃ ရြာႏွင့္ လူေပါင္း ၁၂၀၀၀ ေက်ာ္အတြက္လည္း ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေပးရန္ လိုအပ္ေနသည္။
“ေမခ၊ မလိချမစ္ဆံုႏွင့္ ဧရာဝတီျမစ္ဆံု၌ ေရကာတာမ်ား ေဆာက္လုပ္ရန္ ေရွ႕တိုး ေဆာက္ရြက္ေနျခင္းဟာ လူနည္းစု တုိင္းရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ား၏ အျမင္ကို လ်စ္လ်ဴ႐ႈ ပစ္ပယ္ထားသည့္ ေနာက္ဆံုး သာဓကတခု ျဖစ္တယ္” ဟု ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႔ KIO ထိန္းခ်ဳပ္ေဒသမ်ား အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉး လမာဂြမ္ဖန္း (Lama Gumhpan) က မဇၥ်ိမႏွင့္ ေတြ႔ဆံု ေမးျမန္းခန္းတခုတြင္ ေျဖၾကားခဲ့သည္။
ျမစ္ဆံုဆည္ေၾကာင့္ ျပည္တြင္းစစ္အထိ ဦးတည္သြားႏုိင္သျဖင့္ စီမံကိန္းကို ရပ္ဆိုင္းထားပါရန္ႏွင့္ စစ္ျဖစ္ပါက မိမိတို႔တြင္ အျပစ္မရွိေၾကာင္းလည္း ျမန္မာအစိုးရကို အေၾကာင္းၾကားထားၿပီး ျဖစ္ေၾကာင္း KIO ဥကၠ႒ လေရာ္ေဇာင္းဟရား လက္မွတ္ထိုးကာ တ႐ုတ္သမၼတ ဟူက်င္းေတာင္ထံ အိမ္ဖြင့္ေပးစာ တေစာင္ကို ၂ဝ၁၁ ခုႏွစ္ မတ္လ ၁၆ ရက္ေန႔က ေပးပို႔ခဲ့ေသးသည္။
ျမစ္ဆံုဆည္ စီမံကိန္းေနရာ၌ ၂ဝ၁ဝ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ ၁၇ ရက္ေန႔တြင္ အနည္းဆံုး ဗံုး ၁၀ လံုး သီးျခားစီ ေပါက္ကြဲခဲ့သည္။ ဗံုးေပါက္ကြဲမႈမ်ားေၾကာင့္ အနည္းဆံုး တ႐ုတ္ အလုပ္သမားတဦး ေသဆံုးခဲ့ကာ ယာယီ အေဆာက္အအံု အခ်ဳိ႕လည္း ပ်က္စီးခ့ဲသည္။ အစိုးရဘက္က တာပိန္ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္း အနီးရွိ KIA ယာယီစခန္းကို ဇြန္လ ၁၁ ရက္ ေနာက္ဆံုးထား ဖယ္ရွားခိုင္းရာက ဇြန္ ၁ဝ ရက္ေန႔တြင္ အစိုးရတပ္မ်ားႏွင့္ ကခ်င္တပ္မ်ား တုိက္ခုိက္စတင္ျဖစ္ခဲ့ၾကရာ ယခုထိ ေျပလည္မႈ မရေသးေပ။
ျမန္မာ-တ႐ုတ္ အစိုးရမ်ား အေနျဖင့္ ႏွစ္ႏုိင္ငံအက်ဳိး ေမွ်ာ္ျမင္၍ အသက္အိုးအိမ္မ်ားကို အႏၲရာယ္ျပဳႏုိင္မည့္ ေနာက္ဆက္တြဲ ျပႆနာမ်ားကို ေရွာင္ရွားလိုၾကမည္ဟု ယံုၾကည္ေၾကာင္းႏွင့္ အမ်ဳိးသားေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာ သဟဇာတျဖစ္ေရးကို ေရွ႕႐ႈလ်က္ သက္ဆုိင္သူ အားလံုးက စီမံကိန္းအား ျပန္လည္ သံုးသပ္၍ မလိုအပ္ေသာ အက်ဳိးဆက္မ်ားကို ေရွာင္ရွားရန္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဆက္လက္ တိုက္တြန္းထားသည္။
စီမံကိန္းအတြက္ တံတားမ်ား တည္ေဆာက္ရာ၌ ေရတိုက္စားျခင္းႏွင့္ ေသာင္ထြန္းျခင္း ျပႆနာမ်ားကို ထည့္သြင္း မစဥ္းစားခဲ့သည့္ အတြက္ ေရတိုက္စားျခင္းႏွင့္ ေသာင္ထြန္းမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚေနေၾကာင္း၊ ေႏြရာသီတြင္ သြားလာေရးခက္ခဲမႈႏွင့္ ေသာက္သံုးေရ ခပ္ရန္ ခက္ခဲမႈမ်ား ျဖစ္ေနျခင္းမွာ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားပင္ ရွိခဲ့ပါၿပီဟုလည္း ျမန္မာ-အဂၤလိပ္ႏွစ္ဘာသာျဖင့္ ထုတ္ေဝသည့္ ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ပါရွိသည္။
ဆည္စီမံကိန္းမ်ား ေအာက္ဖက္ ဧရာဝတီျမစ္ေၾကာင္း တေလ်ာက္ေနသူ “ျပည္သူေတြအတြက္ ေရေၾကာင္းေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္ ထိခိုက္နစ္နာရဖြယ္ ရွိေနတယ္” ဟု ျမန္မာႏိုင္ငံ ျမစ္ေၾကာင္းမ်ားဆိုင္ရာ ကြန္ယက္အဖြဲ႔ Burma Rivers Network ေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္သူ စိုင္းစိုင္းက မဇၥ်ိမႏွင့္ ေတြ႔ဆံု ေမးျမန္းခန္း တခုတြင္ ေျဖၾကားခဲ့သည္။
ျမစ္ဝွမ္းေဒသမ်ားတြင္ ဆယ္စုႏွစ္အတြင္း စက္႐ံု၊ အလုပ္႐ံုမ်ား တိုးပြားလာျခင္းႏွင့္ ေရႊတူးေဖာ္ျခင္းမ်ားေၾကာင့္ ဧရာဝတီလင္းပိုင္ အပါအဝင္ ရွားပါးငါးမ်ဳိးမ်ား ရွင္သန္မႈကို ထိခိုက္ရကာ ျမစ္ကို မွီခိုေနသူမ်ားအတြက္ ေသာက္သံုးေရႏွင့္ အစားအစာအတြက္မွာ လံုၿခံဳကင္းမဲ့ေနသည္။
ပို၍အေရးၾကီးသည့္ျပႆနာမွာ ျမစ္ေရစီးအားနည္းပါးျခင္းေၾကာင့္ ျမစ္ေအာက္ပိုင္း ျမစ္ဝကၽြန္းေပၚ ေဒသမ်ား၌ ပင္လယ္ဆားငန္ေရ ဝင္ေရာက္မႈ ပိုမိုက်ယ္ျပန္လာျခင္းေၾကာင့္ ဆန္စပါးထုတ္လုပ္မႈ ထိခိုက္ကာ ဆန္အဓိက စားသံုးေနသည့္ ျပည္သူတရပ္လံုးကို ထိခိုက္လာေၾကာင္းႏွင့္ ဆန္တင္ပို႔မႈမွ ရရွိသည့္ ႏုိင္ငံျခားဝင္ေငြ ထိခိုက္ က်ဆင္းမႈကိုလည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က သတိေပးထားသည္။
ဧရာဝတီျမစ္ႏွင့္ ဆက္စပ္ ျဖစ္ေပၚေနသည့္ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္၊ စီးပြားေရး၊ အတတ္ပညာႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ ျပႆနာအလံုးစံုကိုလည္း အားလံုး ပူးေပါင္းျခင္းျဖင့္သာ ေျဖရွင္းႏုိင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
